Hûnermendê Kurd Yilmaz Guney (1937-1984). Amadekarê Senaryoyê, derhêner û lîstikvanê fîlm. Bi navê xwe yê rast Yilmaz Pütün. Lê ew wek Yilmaz Guney tê naskirin. Yilmazê Basûr yanî Yilmazê Kurdistanê. Ango ew li hemberî zehmetiyan xwar nabe, nakeve bêhêvîtiyê de, naweste û serî naçemîne. Yilmaz bi Kurdî tê van wateyan. Ew li ser trajadî û drama xelkê xwe radiweste. Yilmaz Guney di sala 1937an de li gundê Edenê yê bi navê Yenîceyê hate dinê û yek ji 7 zarokên malbateke karkere û eslê xwe Kurde. Dibistana seretayî ango ya destpêkê û ya navîn li Edenê qedand. Ew ji 9 saliya xwe ve dest bi karkirinê dike. Guney, ji karên pembo bigre heta hesabgeriyê, gelek karên cîhêreng kir. Di van salan de wêje bala wî kisand û dest bi nivîsandina çîrokan kir. Lîseyê li Edenê, li zanîngeha Enqerê, Huquq, li zanîngeha Stenbolê jî li fakulteya îqtîsadî xwend. Di salên lîseyê de ew gelekî ji hunerê re baldare û di wan salan de kovareke humerî ya bi navê 'Dorûk' derdixe û çîrokan dinîvîsîne. Dema xwendina xwe berdewam dikir, rejîsor Atif Yilmaz nas kir.

Bi alîkariya Atif Yilmaz bû nivîsarê senaryo, lîstikvan û alîkarê rejîsor. Her wiha di sala 1957ande ji bo xwendina fakulteya îktîsadê diçe Stenbolê. Lê nikare dewam bike. ji ber ku ji sala 1955an ve ye takîbat û dadgeha der barê wî de bi dawî bibû û di destpêkê de 7 sal û nîv bi cezayî zîndanê û 2 sal û nîv cezayê surgunê tê cezakirin. Pasê dadgeha temyîzê biryarê xera dike û di encama dadgehên nû de cezayî wî dibe salek û nîv zîndan û 6 meh surgun. Lewma dibistana wî nîvco dimîne û rêyek tenê li ber wî dimîne. Bi gotina wî ew neçare di dibistana jiyanê de û bi rêya mamosteyên ku jiyan qebûl dike xwe perwerde û hîn bike û ew wisa dike... Di vî warî de ew wiha dibêje; "dibistana min pirtukin, sînemaye, girtîgeh, qanûnên jiyanê yên tund, zextên civakî, xayîntî û mêrxasîye. Mamosteyê min jî jiyane." Guney, di sala 1972an de bi sedema ku tevlî bûyerên sîyasî bûye tê girtin û 2 sal li girtîgehê dimîne û pasê serbest tê berdan.Yilmaz Guney dema li Edenê fîlmê bi navê 'Endîse' dikisand, dozgerê Yumurtalikê ji ber haqareteke ku lê hatibû kirin kust û bi 18 sal cezayê zîndanê hate mehkum kirin. Yilmaz Guney, di sala 1981ê ji girtîgeha Spartayê reviya û bi awayekî vesartî derkete dervehî welat.

Guney, her wiha di 9 îlona sala 1984an de di 47 saliya xwe de li fransayê çû ser dilovaniya xwe. Ew di fîlmên xwe de, li ser tengasiya jiyana gelê Kurd radiwestiya her wiha, xebatên xwe li ser çîrok, ceribandin û senaryo nivîseriyê jî hebû. Ew di jiyana xwe ya hunerê de gelek berhemên giran bûha li dû xwe dihêle. Fîlmê Yilmaz Guney ê bi navê Yol jî yek ji van berhema ye. Rê, di sala 1982'an de, bi fîlma 'Wenda' ya rejîsorê Yunanî Kosta Gavras re, xelata Palmiya Zêr, parvekiribû.

Filmên Yilmaz Guney

Fîlmên ku Guney tê de weke nivîserê senaryoyê, derhêner û aktor rol lîstiye evin

1966 - At, Avrat, Silah,

1967 - Bana kursun islemez.

1968 - Pire nuri-Seyithan

1969 - Aç kurtlar, Bir çirkin adam

1970 - Umut, Piyade Osman, Yedi Belalilar

di 1971an de Kaçaklar-Vurguncular-I?bret-Yarin son gündür-Umutsuzlar-Aci- Ag?it- Baba

di 1972/74an de Zavalillar

di 1974an de Arkadas¸/ Fîlmên ku tê de weke aktor û nivîsarê senaryoyê kar kiriye;

di 1959an de Alageyik- Bu vatanin çoçuklari

di 1963an de I?kisi de Cesurdu

di 1964an de Her Gün Ölmektense- Kamali Zeybek-Koçero

di 1965an de Kasimpas¸ali- Kasimpas¸ali Recep-Konyakçi- Krallar Krali

di 1966an de Aslanlarin Dönüs¸ü- Es¸ref Pas¸ali- Hudutlarin Kanunu- Yedi Dag?in Aslani- Tilki Selim

di 1967an de At Hirsizi Banus¸- S¸eytanin Og?lu

di 1968an de Azrail Benim- Kargaci Halil

di 1969an de Belanin Yedi Türlüsü

di1970an de I?mzam Kanla Yazili- Sevgili Muhafizim- S¸eytan Kayalari

Fîlmên ku tê de weke nivîsarê senaryoyê kar kiriye

di 1959an de Karacaog?lanin Kara Sevdasi/

di 1961an de Yaban Gülü/

di 1962an de Ölüme Yalniz Gidilir/

di 1966an de Burçak Tarlasi/

di 1974an de Endis¸e/

di 1975an de I?zin- Bir Gün Mutlaka/

di 1978an d Sürü/

di 1979an de Düs¸man/

di 1981an de Yol

Duvar

Fîlmên ku tê de weke aktor kar kiriye

di 1959an de Tütün Zamani/

di 1961an de Dolandiricilar S¸ahi- Tatli Bela/

di 1964an de Halimeden Mektup var- Kocaog?lan- Kara S¸ahin- Mor defter- 10 Korkusuz adam- Prangasiz Mahkumlar- Zimba Gibi Delikanli/

di 1965an de Ben Öldükçe Yas¸arim- Beyaz Atli Adam- Dag?larin Og?lu- Davudo- Gönül Kus¸u- Sayili Kabadayilar- Kan Gövdeyi Götürdü- Kahreden Kurs¸un- Haracima Dokunma- Kanli Bug?day- Korkusuzlar- Silaha Yeminliydim- Sokakta Kan Vardi- Tehlikeli Adam- Torpido Yilmaz- Üçünüzü de Mihlarim- Yarali Kartal-/

di 1966an de Anasi Yig?it Dog?urmus¸- Çirkin Kral- Kovboy Ali- Silahlarin Kanunu- Ve silahlara Veda- Yig?it Yarali Olur-/

di 1967an de Balatli Arif- Bomba Kemal- Büyük Celatlar- Çirkin Kral Affetmez- Es¸kiya Celadi- I?nce Cumali- Kizilirmak- Karakoyun- Kazanog?lu- Kuduz Recep- Kurbanlik Katil/

di 1968an de Aslan Bey- Beyog?lu Canavari- Can Pazari- Marmara Hasan- Öldürmek Hakimdir-/

di 1969an de Bin Defa Ölürüm- Çifte Tabancali Kabadayi- Güney Ölüm Saçiyor- Kan Su Gibi Akacak- Kurs¸unkarin Kanunu/

di 1970an de Çifte Yürekli- Kanimin Son Damlasina Kadar- Son Kizgin Adam- Zeyno/

di 1971an de Çirkin ve Cesur- Namus ve Silah/

di 1972an de Sahte Yar